(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ద్రోణపర్వ - అధ్యాయ 009

॥ శ్రీః ॥
7.9. అధ్యాయః 009
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Topics
ద్రోణమరణశ్రావిణో ధృతరాష్ట్రస్య తద్గుణానువర్ణనపూర్వకం శోచనం॥ 1 ॥
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Text

ధృతరాష్ట్ర ఉవాచ। 7-1-0x(4281)(44918)
కిం కుర్వాణం రణే ద్రోణం జఘ్రుః పాండవసృంజయాః।
తథా నిపుణమస్త్రేషు సర్వశస్త్రభృతామపి॥ 7-1-1(44919)
రథః పర్యపతద్వాఽస్య ధనుర్వాఽశీర్యతాస్యతః।
ప్రమత్తో వాఽభవద్దోణో యథా మృత్యుముపేయివాన్॥ 7-1-2(44920)
కథం ను పార్షతస్తాత శత్రుభిర్దుష్ప్రధర్షణం।
కిరంతమిషుసంఘాతాన్రుక్మపుంఖాననేకశః॥ 7-1-3(44921)
క్షిప్రహస్తం ద్విజశ్రేష్ఠం కృతినం చిత్రయోధినం।
దూరేషుపాతినం దాంతమస్త్రయుద్ధేషు పారగం॥ 7-1-4(44922)
పాంచాలపుత్రో న్యవధీద్దివ్యాస్త్రధరమచ్యుతం।
కుర్వాణం దారుణం కర్మ రణే యత్తం మహారథం॥ 7-1-5(44923)
వ్యక్తం హి దైవం బలవత్పౌరుషాదితి మే మతిః।
యద్ద్రోణో నిహతః శూరః పార్షతేన మహాత్మనా॥ 7-1-6(44924)
అస్త్రం చతుర్విధం వీరే యస్మిన్నాసీత్ప్రతిష్ఠితం।
తమిష్వస్త్రధరాచార్యం ద్రోణం శంససి మే హతం॥ 7-1-7(44925)
శ్రుత్వా హతం రుక్మరథం వైయాఘ్రపరివారణం।
జాతరూపపరిష్కారం నాద్య శోకమపానుదే॥ 7-1-8(44926)
న నూనం పరదుఃఖేన ంరియతే కోఽపి సంజయ।
యత్ర ద్రోణమహం శ్రుత్వా హతం జీవామి మందధీః।
దైవమేవ పరం మన్యే నన్వనర్థం హి పౌరుషం॥ 7-1-9(44927)
అశ్మసారమయం నూర్న హృదయం సుదృఢం మమ।
యచ్ఛ్రుత్వా నిహతం ద్రోణం శతధా న విదీర్యతే॥ 7-1-10(44928)
బ్రాహ్మే దైవే తథేష్వస్త్రే యముపాసన్గుణార్థినః।
బ్రాహ్మణా రాజపుత్రాశ్చ స కథం మృత్యునా హృతః॥ 7-1-11(44929)
శోషణం సాగరస్యేవ మేరోరివ విసర్పణం।
పతనం భాస్కరస్యేవ న మృష్యే ద్రోణపాతనం॥ 7-1-12(44930)
దుష్టానాం ప్రతిషేద్ధాసీద్ధార్మికాణాం చ రక్షితా।
యోఽహాసీత్కృపణస్యార్థే ప్రాణానపి పరంతపః॥ 7-1-13(44931)
మందానాం మమ పుత్రాణాం జయాశా యస్య విక్రమే।
బృహస్పత్యుశనస్తుల్యో బుద్ధ్యా స నిహతః కథం॥ 7-1-14(44932)
`గుణానాం సర్వయోధానాం స్థితిరాసీన్మహాద్యుతిః।
యం మృత్యుర్వశగస్తిష్ఠేత్స కథం మృత్యునా హతః'॥ 7-1-15(44933)
తే చ శోణా బృహంతోఽశ్వాశ్ఛన్నా జాలైర్హిరణ్మయైః।
రథే వాతజవా యుక్తాః సర్వశస్త్రాతిగా రణే॥ 7-1-16(44934)
బలినో హేషిణో దాంతాః సైంధవాః సాధువాహినః।
దృఢాః సంగ్రామమధ్యేషు కచ్చిదాసన్న విహ్వలాః॥ 7-1-17(44935)
కరిణాం బృంహతాం యుద్ధే శంఖదుందుభినిఃస్వనైః।
జ్యాక్షేపశరవర్షాణాం శస్త్రాణాం చ సహిష్ణవః॥ 7-1-18(44936)
ఆశంసంతః పరాంజేతుం జితశ్వాసా జితవ్యథాః।
హయాః పరాజితాః శీఘ్రా భారద్వాజరథోద్వహాః॥ 7-1-19(44937)
తే స్మ రుక్మరథే యుక్తా నరవీరసమాస్థితాః।
కథం నాభ్యతరంస్తాత పాండవానామనీకినీం॥ 7-1-20(44938)
జాతరూపపరిష్కరామాస్థాయ రథముత్తమం।
భారద్వాజః కిమకరోద్యుధి సత్యపరాక్రమః॥ 7-1-21(44939)
విద్యాం యస్యోపజీవంతి సర్వలోకధనుర్ధరాః।
స సత్యసంధో బలవాంద్రోణః కిమకరోద్యుధి॥ 7-1-22(44940)
దివి శక్రమివ శ్రేష్ఠం మహామాత్రం ధనుర్భృతాం।
కే ను తం రౌద్రకర్మాణం యుద్ధే ప్రత్యుద్యయూ రథాః॥ 7-1-23(44941)
నను రుక్మరథం దృష్ట్వా ప్రాద్రవంతి స్మ పాండవాః।
దివ్యమస్త్రం వికుర్వాణం రణే తస్మిన్మహాబలం॥ 7-1-24(44942)
ఉతాహో సర్వసైన్యేన ధర్మరాజః సహానుజః।
పాంచాలప్రగ్రహో ద్రోణం సర్వతః సమవారయత్॥ 7-1-25(44943)
నూనమావారయత్పార్థో రథినోఽన్యానజిహ్మగైః।
తతో ద్రోణం సమహరత్పార్షతః పాపకర్మకృత్॥ 7-1-26(44944)
నహ్యహం పరిపశ్యామి వధే కంచన శుష్మిణః।
ధృష్టద్యుంనాదృతే రౌద్రాత్పాల్యమానాత్కిరీటినా॥ 7-1-27(44945)
`ఉతాహో సర్వసైన్యేన ధర్మరాజః సహానుజః।
ఉత్సృజ్య సర్వసైన్యాని ద్రోణం తమభిదుద్రువే'॥ 7-1-28(44946)
తైర్వృతః సర్వతః క్షుద్రైః పాంచాలాపశదైస్తతః।
కేకయైశ్చేదికారూశైర్మత్స్యైరన్యైశ్చ భూమిపైః॥ 7-1-29(44947)
వ్యాకులీకృతమాచార్యం పిపీలైరురగం యథా।
కర్మణ్యసుకరే సక్తం జఘానేతి మతిర్మమ॥ 7-1-30(44948)
యోఽధీత్య చతురో వేదాన్సాంగానాఖ్యానపంచమాన్।
బ్రాహ్మణానాం ప్రతిష్ఠాసీత్స్రోతసామివ సాగరః॥ 7-1-31(44949)
క్షత్రం చ బ్రహ్మ చైవేహ యోఽభ్యతిష్ఠత్పరంతపః।
`దృప్తానాం ప్రతిషేద్ధా చ చక్షురాసీదచక్షుషాం॥ 7-1-32(44950)
అమర్షీ చావలిప్తేషు ధార్మికేషు చ ధార్మికః'।
స కథం బ్రాహ్మణో వృద్ధః శస్త్రేణ వధమాప్తవాన్॥ 7-1-33(44951)
అమర్షిణా మర్షితవాన్క్లిశ్యమానాన్సదా మయా।
అనర్హమాణాన్కౌంతేయాన్కర్మణస్తస్య తత్ఫలం॥ 7-1-34(44952)
యస్య కర్మానుజీవంతి లోకే సర్వధనుర్భృతః।
స సత్యసంధః సుకృతీ శ్రీకామైర్నిహతః కథం॥ 7-1-35(44953)
దివి శక్ర ఇవ శ్రేష్ఠో మహాసత్వో మహాబలః।
స కథం నిహతః పార్థైః క్షుద్రమత్స్యైర్యథా తిమిః॥ 7-1-36(44954)
క్షిప్రహస్తశ్చ బలవాందృఢఘన్వారిమర్దనః।
న యస్య విజయాకాంక్షీ విషయం ప్రాప్య జీవతి॥ 7-1-37(44955)
యం ద్వౌ న జహతః శబ్దౌ జీవమానం కదాచన।
బ్రాహ్మశ్చ వేదకామానాం జ్యాఘోషశ్చ ధనుష్మతాం॥ 7-1-38(44956)
అదీనం పురుషవ్యాఘ్రం హీమంతమపరాజితం।
తమిష్వాసవరాచార్యే ద్రోణం జఘ్నుః కథం రథాః॥ 7-1-39(44957)
`నాహం మన్యే హతం ద్రోణం స హి లోకమయోత్స్యత।
కో హి శక్తో రణే జేతుమనాధృష్యయశోబలం॥ 7-1-40(44958)
బ్రహ్మకల్పో భవేద్బ్రాహ్మే క్షాత్రే నారాయణోపమః।
బ్రహ్మక్షత్రే చ యస్యాస్తాం వశే స్థాణోరివాఖిలే॥ 7-1-41(44959)
సర్వాన్హి మామకాన్వీరాన్సహాశ్వరథకుంజరాన్।
యుధిష్ఠిరస్య తపసా హతాన్మన్యామహే కురూన్'॥ 7-1-42(44960)
కథం సంజయ దుర్ధర్షమనాధృష్యయశోబలం।
పశ్యతాం పురుషేంద్రాణాం సమరే పార్షతోఽవధీత్॥ 7-1-43(44961)
కే పురస్తాదయుధ్యంత రక్షంతో ద్రోణమంతికాత్।
కే ను పశ్చాదవర్తంత గచ్ఛతో దుర్గమాం గతిం॥ 7-1-44(44962)
కేఽరక్షందక్షిణం చక్రం సవ్యం కే చ మహాత్మనః।
పురస్తాత్కే చ వీరస్య యుధ్యమానస్య సంయుగే॥ 7-1-45(44963)
కే చ తస్మింస్తనూస్త్యక్త్వా ప్రతీపం మృత్యుమావ్రజన్।
ద్రోణస్య సమరే వీరాః కేఽకుర్వంత పరాం ధృతిం॥ 7-1-46(44964)
కచ్చిన్నైనం భయాన్మందాః క్షత్రియా వ్యజహన్రణే।
రక్షితారస్తతః శూన్యే కచ్చిత్తైర్న హతః పరైః॥ 7-1-47(44965)
న స పృష్ఠమరేస్త్రాసాద్రణే శౌర్యాత్ప్రదర్శయేత్।
పరామప్యాపదం ప్రాప్య స కథం నిహతః పరైః॥ 7-1-48(44966)
ఏతదార్యేణ కర్తవ్యం కృచ్ఛ్రాస్వాపత్సు సంజయ।
పరాక్రమేద్యథా శక్త్యా తచ్చ తస్మిన్ప్రతిష్ఠితం।
`యో యథాశక్తి యుద్ధ్యేత ద్విషద్భిఃస్వాంశ్చ పాలయన్॥ 7-1-49(44967)
కచ్చిన్నైనం భయాత్క్షుద్రాః పార్థేభ్యః ప్రదదూ రణే।
గోప్తృభిస్తైః సముత్సృష్టః కచ్చిన్నైష పరైర్హతః॥ 7-1-50(44968)
ధృష్టద్యుంనం ప్రపశ్యామి నిఘ్నంతమివ బ్రాహ్మణం।
వార్యమాణం రణే తాత ద్రౌణినాఽమితతేజసా'॥ 7-1-51(44969)
ముహ్యతే మే మనస్తాత కథా తావన్నివార్యతాం।
భూయస్తు లబ్ధసంజ్ఞస్త్వాం పరిపృచ్ఛామి సంజయ॥ ॥ 7-1-52(44970)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ద్రోణపర్వణి ద్రోణాభిషేకపర్వణి నవమోఽధ్యాయః॥ 9 ॥

Mahabharata - Drona Parva - Chapter Footnotes

5-1-2 అస్యతః శరానితి శేషః॥
5-1-17 బలినస్తేజస్వినః॥
5-1-23 మహామాత్రం ప్రధానం॥
5-1-25 పాంచాలంప్రగ్రహః పాంజాలః ప్రగ్రహో బంధరజుర్యస్య
5-1-27 శుష్మిణస్తేజస్వినః॥
5-1-29 అపశదోఽధమః॥
5-1-31 ఆఖ్యానం పురాణభారతాది॥
5-1-9 నవమోఽధ్యాయః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.